De transferzomer van Ajax zit erop. Het was de allereerste van Jordi Cruijff als technisch directeur en die werd direct bijzonder spectaculair. Hij versterkte de selectie die vorig seizoen vijfde eindigde met maar liefst elf nieuwe spelers. Van enorme stunts tot een last-minute afgeketste deal: het gebeurde allemaal deze zomer. Tegelijkertijd kreeg Jong Ajax een flinke opfrisbeurt en nam Ajax van maar liefst zeventien spelers afscheid, al dan niet tijdelijk. In dit artikel lees je tien conclusies na een veelbewogen transferzomer.
1. Vissen in een nieuwe vijver
Een blik op de elf aanwinsten van Ajax leert dat de club deze zomer in een heel andere vijver heeft gevist dan in eerdere jaren. Een vijver met flinke vissen zoals Julian Brandt, Marc ter Stegen en Thilo Kehrer, die bij elkaar 120 Duitse interlands op hun naam hebben staan. Ook voor Marcos Leonardo, Sofyan Amrabat, Simon Adingra en Tolu Arokodare werden in eerdere fases van hun carrières tientallen miljoenen euro’s betaald.
Het is bovendien een internationaal georiënteerde vijver waarin Cruijff en scout Joel Lara hun hengels uitgooiden. Van de elf aanwinsten hadden alleen Daley Blind en Sofyan Amrabat voor dit seizoen al in Nederland gevoetbald. Ter vergelijking: concurrent PSV trok deze zomer zeven nieuwe spelers aan; alle zeven hadden al Eredivisie-ervaring. Het moge duidelijk zijn: op zondagavond bord-op-schoot-scouting, daar doen Cruijff en Lara niet aan.
2. Creatieve constructies
Meerdere spelers van dit kaliber naar Ajax halen leek tot voor kort onmogelijk, ook financieel gezien. Om dit toch voor elkaar te krijgen, maakte Cruijff een aantal opvallende afspraken met verkopende en verhurende clubs. Zo verdiende Marc ter Stegen bij FC Barcelona naar verluidt zo’n 20 miljoen euro per jaar. Absoluut onbetaalbaar voor Ajax. Met Barcelona kwam Cruijff overeen dat Ajax dit seizoen slechts een klein deel van dat salaris hoeft te betalen.
Ook de transfer van Jofre Torrents is een voorbeeld van een creatieve deal. De Spanjaard komt in principe gratis van Barcelona naar Amsterdam, maar door bonussen kan dat bedrag nog oplopen tot maximaal 5,5 miljoen euro. Bovendien zal FC Barcelona vijftig procent van de transferrechten behouden en heeft het een terugkoopoptie bedongen van 14 miljoen euro, die pas in 2028 van kracht wordt.
Het zijn deals waarbij Ajax relatief weinig risico loopt. Als deze spelers teleurstellen, is dat financieel gezien niet het einde van de wereld. Dat geldt ook voor de vier spelers die op huurbasis kwamen. Geen van hun contracten bevat een verplichte koopoptie. In de contracten van Tolu en Adingra staat wel een optie tot koop. Zo zou Ajax Tolu voor 22 miljoen euro kunnen overnemen aan het eind van dit seizoen.
3. Veel ervaring, weinig restwaarde
De aanwinsten van Ajax hebben een gemiddelde leeftijd van 27,8 jaar. Alleen Marcos Leonardo, Jofre Torrents en Simon Adingra zijn jonger dan 25 jaar. Dat betekent dat er flink wat ervaring aan de Ajax-selectie is toegevoegd, maar tegelijkertijd weinig potentiële restwaarde. Bovendien zijn vier van de elf aanwinsten gehuurd en zodoende geen eigendom van Ajax. Voor Torrents geldt dit dus gedeeltelijk. Verder is te verwachten dat veel van de nieuwe spelers een meer dan redelijk salaris verdienen, al is dit niet met zekerheid te zeggen omdat precieze bedragen niet bekend zijn.
Dit vinden de fans van de transferzomer:
Zolang Ajax dit seizoen presteert, zal het allemaal niet tot problemen leiden. De vraag is wel wat de gevolgen zijn als Ajax niet bij de eerste twee zou eindigen en zo nog een seizoen al die Champions League-miljoenen misloopt. Aan de individuele transferdeals kleeft over het algemeen dus redelijk weinig risico; de algehele transferstrategie die deze zomer is gekozen lijkt riskanter. Hoe groot dat risico is, is op dit moment lastig te zeggen.
4. Al snel een kern
Op 1 augustus had Ajax met Caio Henrique, Daley Blind, Marcos Leonardo, Tolu Arokodare en Julian Brandt al vijf beoogde basisspelers binnen. Drie dagen later kwam Marc ter Stegen daar nog bij. Vorig jaar waren er op 1 augustus pas drie beoogde basisspelers binnen, met Vitezslav Jaros, Raúl Moro en Oscar Gloukh. Joeri Heerkens was er ook al wel, maar die gold toch vooral als speler voor de toekomst. Ko Itakura, Kasper Dolberg en James McConnell moesten op dat moment nog komen.
Als je naar de met afstand productiefste transferzomer van de afgelopen 25 Ajax-seizoenen kijkt, die van 2023/2024, dan zie je dat er op 1 augustus pas twee van de twaalf zomeraanwinsten binnen waren. Nu is die Mislintat-zomer natuurlijk niet degene die je als voorbeeld wil nemen voor hoe het moet, maar het laat wel zien dat Ajax er nu al relatief vroeg bij was.
Mede door zes wedstrijden in de voorronde van de Conference League staat er nu een kern die al op elkaar ingespeeld begint te raken, getuige ook de twee hele fraaie teamgoals in de tweede helft tegen FC Sion vorige week. Ook voor de nieuwere aanwinsten is dat lekkerder binnenkomen.
5. Oude bekenden
Wat ook helpt voor spelers om zich sneller thuis te voelen bij een nieuwe club, is het tegenkomen van bekenden. Zo maakten Brandt, Ter Stegen en Kehrer samen het WK van 2022 mee met Duitsland. Verder heb je de AS Monaco-link. Bij die club speelden Kehrer, Henrique en Adingra vorig seizoen namelijk nog samen.
Dan is er nog de link tussen Ter Stegen, Blind en Tsygankov. Zij waren teamgenoten bij Girona, waar ze bovendien werden gecoacht door Míchel Sánchez. Op de trainingen valt tot slot het Braziliaanse groepje op met Henrique, Leonardo en Lucas Rosa. Vaak voegt Israëliër Oscar Gloukh zich ook nog bij hen. Dat gold ook voor de Argentijn Maher Carrizo, maar die is inmiddels op huurbasis naar FC Kopenhagen vertrokken. Of Cruijff bij het samenstellen van de selectie bewust met dit soort dwarsverbanden rekening heeft gehouden, is niet bekend.
6. Ajax heeft een nummer 6
Je leest het goed, het is echt gebeurd. Ajax heeft eindelijk die langverwachte nummer zes binnengehaald waar de club na het vertrek van Jordan Henderson zo naar snakte. Ook deze transferperiode was het weer lang wachten, maar een paar dagen voor het sluiten van de markt werd Sofyan Amrabat gepresenteerd.
Op de presentatiefoto’s van de verdedigende middenvelder viel wel direct iets op: de man die het gat op zes moet opvullen, gaat helemaal niet met nummer zes spelen. Dat nummer was op dat moment nog in gebruik door Youri Regeer, bovendien speelt Amrabat liever met nummer vier. Inmiddels is nummer zes wel weer vergeven. Thilo Kehrer is de gelukkige, maar hij speelt dan weer centraal achterin. Volg je het nog?
Het is voor Ajax overigens wel te hopen dat Amrabat fit blijft, want achter hem blijft de spoeling wat betreft nummer zessen dun. Regeer vertrok een dag na de komst van Amrabat op huurbasis naar Werder Bremen. Dan heb je Jorthy Mokio nog over, maar Míchel Sánchez gaf eerder al aan dat hij Mokio meer een acht dan een zes vindt. Ajax haalde deze zomer nog wel een andere talentvolle verdedigende middenvelder, de 17-jarige Abdoulaye Camara, maar hij sluit in eerste instantie aan bij Jong Ajax.
7. Ook versterkingen voor Jong Ajax
In dat beloftenteam is Camara zeker niet de enige nieuweling. Cruijff bekommerde zich deze transferperiode namelijk niet alleen om het eerste van Ajax; ook Jong Ajax werd flink versterkt. In dit geval richtten Cruijff en Lara hun blik eveneens op het buitenland, waar ze zes aanwinsten oppikten. Spelers van buitenaf halen doet Jong Ajax überhaupt niet zo vaak en al helemaal niet van twintig jaar of ouder, zoals vier van de zes aanwinsten.
Cruijff gooit het nu dus over een andere boeg. Dat zal deels zijn om het niveau van het beloftenteam wat op te krikken na een pijnlijke laatste plaats in de eerste divisie vorig seizoen. Tegelijkertijd kunnen ook deze nieuwelingen gezien worden als redelijk risicoloze gokjes.
Presteert een speler goed en blijkt hij te kunnen aanhaken bij het eerste, dan is hij een goedkope aanwinst geweest. Presteert hij niet, dan is dat financieel gezien ook niet zo erg. Samen met het aanstellen van de Spanjaard Carlos García als hoofdcoach kan deze strategie gezien worden als een volgende stap in de ontwikkeling van Jong Ajax tot een team met een steeds internationaler karakter.
8. Cruijff beweegt zich op de achtergrond
Tijdens zijn allereerste interview als technisch directeur van Ajax, in februari van dit jaar, wordt Jordi Cruijff gevraagd hoe hij zich bij Ajax gaat presenteren. “Ik ben een discreet type”, zegt hij onder meer. En verder: “Ik hoop en denk dat van tachtig tot negentig procent van mijn meetings niemand iets zal afweten. Dus ik zal me meer op de achtergrond bewegen.”
Een half jaar later kunnen we concluderen dat hij woord heeft gehouden. Cruijff is tijdens deze transferperiode weinig op de voorgrond getreden, geeft geen interviews en van zijn gesprekken en meetings lekt inderdaad opvallend weinig uit. Het gevolg is dat veel transferontwikkelingen zich tot op het laatst buiten de publiciteit afspelen. Het ultieme voorbeeld daarvan is de transfer van Julian Brandt. De Duitse middenvelder wordt op de avond van 31 juli totaal uit het niets gepresenteerd als nieuwe speler van Ajax. Dat wil zeggen: totaal uit het niets voor de buitenwereld.
9. Maanden aan voorwerk
Want achter de schermen werkte Cruijff al maanden aan de sensationele overstap van de 48-voudig Duits international naar Ajax. “Ik had voor het eerst contact met Jordi in mei. Toen vertelde hij dat Ajax interesse in me had”, vertelt de Duitser in zijn presentatiefilmpje op de website van Ajax. “In mei was het een beetje vroeg om te praten over wat mijn beslissing in de zomer zou zijn. Iedereen weet dat mijn contract afliep. Ik heb de tijd genomen om een goede beslissing te nemen en na te denken over wat ik wilde.”
Cruijff legde dus al zó vroeg contact met Brandt, dat het eigenlijk nog te vroeg was. Maar daarmee plantte hij wel een zaadje in het hoofd van de middenvelder. Ajax is een optie, wist Brandt. En zo deed Cruijff dat bij meerdere spelers. “Ik heb vanaf april contact gehad met Jordi”, vertelde Sofyan Amrabat na zijn komst naar Ajax, een paar dagen geleden. “We hebben al die tijd contact gehouden en vandaag staan we hier.” In het filmpje zie je verder hoe Cruijff Amrabat ontvangt op sportpark De Toekomst. “Eindelijk”, zegt de technisch directeur tegen zijn nieuwe aankoop.
10. Afscheid nemen
Al die nieuwe spelers hadden niet naar Ajax kunnen komen, als er niet ook veel spelers waren vertrokken. In totaal nam Ajax afscheid van maar liefst zeventien spelers die op enig moment vast onderdeel waren van de selectie van Ajax 1. In vier gevallen gaat dat om een verhuurperiode. Sean Steur en Mika Godts zorgden voor de grootste klappers wat betreft uitgaande transfers. Met bonussen erbij kunnen de bedragen die respectievelijk Newcastle United en Paris Saint-Germain aan Ajax betalen oplopen tot 82 miljoen euro.
Deze transferzomer vertrokken Chuba Akpom, Sivert Mannsverk en Branco van den Boomen definitief uit Amsterdam en werd Josip Sutalo verhuurd. Daarmee is Anton Gaaei op dit moment de enige Mislintat-aankoop die nog bij Ajax speelt. Ook Gaston Ávila staat nog onder contract bij Ajax, maar hij wordt eveneens verhuurd.
Wijndal
Aan de lijst van zeventien vertrekkende spelers hoopte Cruijff op het laatste moment nog een achttiende naam te kunnen toevoegen, namelijk die van Owen Wijndal. De linksback leek woensdag ook daadwerkelijk te gaan vertrekken, maar dat ketste op het laatste moment af. Het kon er ook nog wel bij in een transferzomer die aan elkaar hing van de verrassingen en onverwachte wendingen.