Het huidige financieringssysteem in de Geestelijke Gezondheidszorg (GGZ) leidt tot uitsluiting van de meest kwetsbare mensen. Dat stelt burgemeester Halsema in Het Gesprek met de Burgemeester op AT5. Volgens haar prikkelen zorgverzekeraars instellingen om te focussen op patiënten met een hoge kans op herstel, waardoor mensen met complexe problemen op straat belanden. Halsema vindt dat het stelsel moet veranderen in de strijd tegen de problemen van daklozen en drugsoverlast in Amsterdam.
Haar uitspraken volgen op een dringende oproep van afgelopen weekend, waarin de burgemeester de noodklok luidde over de situatie in de stad. Halsema waarschuwde daarin dat het probleem van dakloosheid, crackgebruik en verloedering de stad “over de schoenen loopt”. Inmiddels zijn er in Amsterdam ruim 3600 overlastgevende personen in beeld, terwijl landelijke hulp en financiering uit Den Haag achterblijven.
Patiënten met succes
Doordat zorgverzekeraars de GGZ voornamelijk financieren en graag resultaat zien, ontstaat er volgens de burgemeester een neiging bij zorginstellingen om patiënten met succes te selecteren. Dit uit zich onder meer in een groot aantal contra-indicaties, zo stelt Halsema. Ze wijst erop dat iemand met psychiatrische problemen in principe kan worden opgenomen, maar meteen wordt geweigerd als er ook sprake is van een verslaving.
Halsema vindt dat er goed moet worden nagedacht over het hanteren van dit soort uitsluitingsgronden. Het alternatief voor deze mensen is namelijk de straat, wat niet alleen risico’s met zich meebrengt, maar ook zorgt voor veel overlast bij de inwoners van Amsterdam.
Volgens Halsema is het hoog tijd dat de politiek ingrijpt. “Ik vind dat de Kamer en het kabinet een fundamenteel gesprek moeten gaan voeren over hoe het systeem van de GGZ werkt.” Ze wil dat er kritisch wordt gekeken naar de manier waarop het financieringsmodel zorgt voor perverse effecten en de uitsluiting van kwetsbare groepen.
Bezuinigingen “volstrekt onverantwoord”
Extra zorgen maakt de burgemeester zich over de voorgenomen bezuinigingen op de GGZ in het Haagse coalitieakkoord. Volgens haar zijn die voornemens in de huidige omstandigheden onbegrijpelijk, zeker nu er al zoveel mensen met verward gedrag op straat rondlopen. “Als je ziet hoeveel verwarde mensen wij al op straat hebben rondlopen. De GGZ zelf zegt dat ze duizenden mensen kwijt is. Ik weet wel waar ze zijn. Op straat en dat kan natuurlijk niet. Dat kan niet voor onze inwoners. Die als een gevolg daarvan last hebben van onveiligheid.”
Die situatie noemt ze niet alleen een gevaar voor de veiligheid van de Amsterdammers, maar bovenal mensonwaardig voor de betrokkenen zelf.
Halsema memoreert tot slot een uitspraak van voormalig hoofdcommissaris Frank Paauw, die aangaf dat als de politie geweld moet gebruiken, dit helaas vaak is tegenover mensen met verward gedrag. “Dat vindt de politie verschrikkelijk”, besluit Halsema, “omdat de politie daar simpelweg niet voor bedoeld is.”
Kijk hierboven het hele Gesprek met de Burgemeester, waarin Halsema uitgebreider ingaat op de problemen met daklozen en drugsgebruikers in de stad.